I Filar (ZUS)

1. Na czym polegało zreformowanie ZUS – u?

W głównej mierze reforma polegała na tym, że ZUS nie jest już jedyną instytucją obsługującą system ubezpieczeń społecznych, choć pozostaje jego głównym elementem. Kolejna ogromna zmiana to konieczność prowadzenia przez ZUS indywidualnych kont wszystkich osób pracujących, na których odnotowywany jest przebieg ubezpieczenia (okres płacenia składki, jej wysokość). Inaczej niż do 1999 wygląda też wyliczanie świadczenia emerytalnego. ZUS prowadzi rejestr wszystkich członków otwartych funduszy emerytalnych i dokonuje dystrybucji składki, przekazując składki na konta członków tychże funduszy.

2. Czy w ZUS-ie nie zabraknie środków na wypłaty rent i emerytur w sytuacji, gdy część składki będzie przekazywana prywatnym funduszom emerytalnym ?

Oczywistym jest, że środków niezbędnych na bieżące wypłaty będzie za mało, dlatego też ZUS nadal będzie zasilany dotacjami budżetowymi. Środków niezbędnych na bieżące wypłaty emerytur będzie za mało nie tylko z powodu przekazywania części składki do otwartych funduszy emerytalnych. Żyjemy coraz dłużej, a dzieci rodzi się coraz mniej – oznacza to że do ZUS-u będzie wypływało coraz mniej składek, a emerytury będą wypłacane przez coraz dłuższy czas. Zmienia się także stosunek osób pracujących do ilości osób pobierających emeryturę – wg wyliczeń OECD na razie na 100 pracujących Polaków mamy 18 emerytów, ale za 20 lat będzie ich 35, a w 2060 roku aż 65. To wszystko wpływa na zwiększenie deficytu ZUS, który będzie musiał zaciągać kolejne kredyty oraz liczyć na coraz większe dotacje od Państwa.

3. W jaki sposób ZUS ustala nasze świadczenie emerytalne?

Emerytura, ustalana według zreformowanych zasad dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r.,  stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury (ponieważ każdy pracujący posiada indywidualne konto przebiegu ubezpieczenia, znana jest kwota zapisanego na nim kapitału) przez średnie dalsze trwanie życia (wg danych GUS) dla osób w wieku równym wieko­wi, w jakim ubezpieczony przechodzi na emeryturę (art. 26 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych). Dlatego też każdy przepracowany rok ponad wiek emerytalny będzie znacząco wpływał na wysokość świadczenia.        

emerytura wzor ok I Filar (ZUS)

Podstawę obliczenia emerytury stanowi kwota:

  •  zwaloryzowanych składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych na indywidualnym koncie ubezpie­czonego do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypła­ta emerytury, oraz
  • zwaloryzowanego kapitału początkowego.

Tablice trwania życia – uwzględniające średnie dalsze trwanie życia, wspólne dla kobiet i mężczyzn, wyrażone w miesiącach dla wieku ubezpieczonego – ogłasza corocznie Prezes Głównego Urzędu Statystycznego.

4. Co się stanie, jeśli ktoś będzie żył dłużej niż wynikało to z tabeli przewidywanego trwania życia obowiązującej w momencie przechodzenia na emeryturę?

Obliczone świadczenie będzie wypłacane dożywotnio, niezależnie od tego czy ktoś będzie żył krócej czy dłużej. Jest to gwarancja Skarbu Państwa.

5. Co z osobami, które weszły w nowy system w kontekście ich dotychczasowego stażu pracy i okresu płacenia składki do ZUS-u? Czy te składki przepadły?

Nie, nie przepadły. Na indywidualnym koncie każdego pracującego został przez ZUS zapisany tzw. kapitał początkowy wynikający właśnie z dotychczasowego stażu pracy.

6. W jaki sposób ZUS dokonał wyliczenia naszego kapitału początkowego?

Ponieważ ZUS nie posiadał dokładnych danych w stosunku do każdego z nas indywidualnie, każdy był zobowiązany dostarczyć do ZUS-u dokumenty, jakie obowiązany byłby złożyć, gdyby przechodził na emeryturę. ZUS na tej podstawie dokonał wyliczenia naszego kapitału początkowego.

7. Czy do wyliczenia kapitału początkowego zastosowany został jakiś konkretny wzór jednolity dla wszystkich?

Tak. Jego wyliczenie przebiegało następująco: najpierw ZUS wyliczył hipotetyczną wysokość emerytury, jaką byśmy otrzymali, gdybyśmy w momencie wejścia w życie reformy nabyli uprawnień do emerytury. Wartość ta została następnie pomnożona przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone dla osób w wieku 62 lata (wspólne dla mężczyzn i kobiet), wynoszące 209 miesięcy.

Strona 1 z 212